Kulak Burun Boğaz (KBB) bölümü; kulak, burun, sinüsler, boğaz, gırtlak, ses telleri ve baş-boyun bölgesindeki hastalıkların tanı ve tedavisiyle ilgilenir. Burun tıkanıklığı, tekrarlayan sinüzit, boğaz ağrısı, işitme azalması, kulak çınlaması, baş dönmesi ve ses kısıklığı sık başvuru nedenleridir. Muayene gerektiğinde endoskopik değerlendirme, işitme testleri veya görüntüleme ile desteklenebilir.

Kulak Burun Boğaz Nedir?

KBB hastalıkları solunum, işitme, denge, yutma ve ses gibi günlük yaşamın temel fonksiyonlarını etkileyebilir. Aynı belirti farklı nedenlerden kaynaklanabildiği için, örneğin baş dönmesinin her zaman kulaktan ya da burun tıkanıklığının her zaman sinüzitten kaynaklandığı düşünülmemelidir.

KBB muayenesinde kulak kanalı ve kulak zarı, burun boşluğu, ağız-boğaz, boyun ve gerektiğinde gırtlak değerlendirilir. Uzayan veya tekrarlayan şikâyetlerde odyoloji, radyoloji, alerji, nöroloji veya diğer branşlarla koordinasyon gerekebilir.

Hangi Şikâyetlerle Başvurulabilir?

  • Burun tıkanıklığı, akıntı, koku alma azalması
  • Yüz ağrısı/basınç ve tekrarlayan sinüzit yakınmaları
  • Kulak ağrısı, akıntı, tıkanıklık veya işitme azalması
  • Kulak çınlaması ve baş dönmesi
  • Sık boğaz enfeksiyonu, bademcik problemleri
  • Ses kısıklığı, yutma güçlüğü veya boğazda takılma hissi
  • Horlama ve uyku sırasında solunum sorunları
  • Boyunda kitle veya tükürük bezi şişliği

Hangi Hastalık ve Durumlarla İlgilenir?

  • Burun ve sinüs hastalıkları: Rinit, sinüzit, burun septum eğriliği ve polipler.
  • Kulak hastalıkları: Dış ve orta kulak enfeksiyonları, kulak zarı sorunları ve işitme kaybı.
  • Denge bozuklukları: İç kulak kaynaklı vertigo nedenlerinin değerlendirilmesi.
  • Bademcik ve geniz eti hastalıkları: Tekrarlayan enfeksiyon, büyüme ve solunum etkileri.
  • Ses ve gırtlak hastalıkları: Ses kısıklığı, nodül ve diğer larenks sorunları.
  • Uyku ile ilişkili solunum sorunları: Horlama ve uyku apnesi şüphesinin KBB yönünden değerlendirilmesi.
  • Baş-boyun kitleleri: Boyun, tükürük bezleri, ağız ve boğaz bölgesindeki kitlelerin değerlendirilmesi.

Muayene ve Tanı Süreci Nasıl İlerler?

İlk değerlendirme ayrıntılı sağlık öyküsü ve muayene ile başlar. Tetkikler herkese standart olarak uygulanmaz; hekimin klinik sorusuna ve hastanın bireysel durumuna göre seçilir.

  • Kulak, burun, boğaz ve boyun muayenesi
  • Gerektiğinde nazal veya laringeal endoskopi
  • Odyometri ve diğer işitme testleri
  • Denge testleri; uygun olgularda
  • Ultrason, BT veya MR gibi görüntüleme; klinik gereksinime göre

Tedavi ve Hizmet Alanları

Aşağıdaki başlıklar bölümün genel hizmet alanlarını gösterir.

  • Kulak enfeksiyonları ve işitme sorunlarının değerlendirilmesi
  • Burun tıkanıklığı, rinit ve sinüzit tedavisi
  • Bademcik ve geniz eti hastalıklarının değerlendirilmesi
  • Baş dönmesi ve kulak çınlaması için KBB değerlendirmesi
  • Ses kısıklığı ve gırtlak hastalıklarının muayenesi
  • Horlama ve uyku apnesi şüphesinde üst hava yolu değerlendirmesi
  • Uygun hastalarda KBB cerrahileri; kurumun hizmet kapsamına göre

Ne Zaman Başvurulmalı?

Ani işitme kaybı, solunum güçlüğü, boğaza yabancı cisim kaçması, ciddi yüz-boyun travması, durmayan burun kanaması veya hızla artan boyun şişliği acil değerlendirme gerektirebilir. Üç haftadan uzun süren açıklanamayan ses kısıklığı gibi uzayan belirtiler de muayeneyi geciktirmemeyi gerektirir.

Sıkça Sorulan Sorular

Sinüzit ile nezle nasıl ayırt edilir?

Nezle çoğunlukla viral ve kısa süreli seyreder. Şikâyetlerin uzaması, iyileşirken yeniden kötüleşmesi, belirgin yüz ağrısı-basınç ve bazı diğer bulgular sinüzit olasılığını artırabilir; kesin değerlendirme muayene ile yapılır.

Kulak çınlaması neden olur?

Kulak çınlaması işitme kaybı, gürültü maruziyeti, kulak kiri, bazı ilaçlar veya daha farklı nedenlerle ilişkili olabilir. Tek taraflı, nabızla uyumlu veya ani işitme kaybıyla birlikte çınlama değerlendirilmelidir.

Ani işitme kaybı acil midir?

Evet, saatler veya birkaç gün içinde gelişen ani işitme kaybı gecikmeden KBB değerlendirmesi gerektirir. Erken tanı ve tedavi bazı durumlarda önemlidir.

Burun eti ve geniz eti aynı şey midir?

Günlük dilde kavramlar karışabilir. Geniz eti, burnun arka kısmında bulunan adenoid dokudur; burun içindeki konka adı verilen yapılar ise farklı anatomik dokulardır. Tedavi yaklaşımı sorunun hangi yapıdan kaynaklandığına göre değişir.

Horlama her zaman uyku apnesi anlamına gelir mi?

Hayır. Horlama tek başına uyku apnesi değildir. Uykuda nefes durması, gündüz aşırı uyku hâli, sabah baş ağrısı gibi belirtiler eşlik ediyorsa uyku apnesi açısından değerlendirme gerekir.

Baş dönmesi her zaman kulaktan mı kaynaklanır?

Hayır. İç kulak hastalıkları sık nedenler arasındadır ancak nörolojik, kardiyovasküler, metabolik ve ilaçlara bağlı nedenler de olabilir. Eşlik eden belirtiler hangi uzmanlıkların değerlendirmeye katılacağını belirler.

Ses kısıklığında ne zaman doktora gidilmeli?

Soğuk algınlığıyla ilişkili kısa süreli ses kısıklığı düzelebilir. Uzayan, tekrarlayan veya yutma güçlüğü, nefes darlığı, boyunda kitle gibi belirtilerle birlikte olan ses kısıklığı KBB muayenesi gerektirir.

Kulak kiri evde temizlenmeli mi?

Kulak kanalına pamuklu çubuk veya benzeri cisimler sokmak kiri daha derine itebilir ve kulak zarına zarar verebilir. Tıkanıklık veya işitme azalması varsa güvenli yöntem hekim değerlendirmesiyle belirlenmelidir.